به اشتراک بگذارید

ISO مخفف International Organization of Standard به معنی سازمان بین المللی استاندارد می باشد و شاخصی برای اندازه گیری میزان حساسیت فیلم یا یک سنسور دیجیتال به نور می باشد.

اگر تابه حال با فیلم عکس گرفته باشید، با اعداد مختلف همراه بسته فیلمی که خریداری می کردید، آشنایی دارید. برای مثال، Kodak Gold 200, Fujifilm Velvia 50, Agfa APX 400 و غیره. عددی که در نامگذاری فیلم وجود داشت به سرعت فیلم مربوط می شود که گاهی به صورت یک عدد ASA بیان می شد؛ و هرچه عدد بزرگتر بود، حساسیت فیلم به نور نیز بیشتر بود. این حساسیت تابع دانه های حساس به نور موجود روی یک قطعه فیلم و ویژگی های مواد شیمیایی مختلف به کاررفته در ساخت فیلم بود.

نوردهی در عکاسی

استانداردهای بین المللی مختلفی برای فیلم نگاتیو رنگی، فیلم نگاتیو سیاه و سفید و فیلم اسلاید رنگی وجود دارد؛ اما سیستم شماره گذاری ثابت است.

برای تنظیم ISO، افرادی که از نوار فیلم استفاده می کنند، می توانند تنها از فیلمی با سرعت متفاوت استفاده کنند. پس از بارگذاری فیلم، ISO ثابت می ماند.

پس از رواج عکاسی دیجیتال، استانداردهای سرعت فیلم برای سنسورهای دیجیتال طراحی شد. خوشبختانه، در طراحی آنها همان سیستم شماره گذاری استاندارهای نوار فیلم اتخاد شده است. اگر تاکنون از نوار فیلم استفاده نکرده اید، احتمالاً ثابت بودن سیستم شماره گذاری ISO برایتان فرقی نخواهد داشت؛ اما برای کسانی که از عکاسی با نوار فیلم به عکاسی دیجیتال روی آورده اند، این سیستم ثابت شماره گذاری کار را برایشان راحت کرده است.

یکی از قابلیت های مؤثر عکاسی دیجیتال هنگام عکس گرفتن، تغییر حساسیت سنسور می باشد. امروزه ISO به یکی از قابلیت های الکترونیکی دوربین تبدیل شده است؛ درصورتی که در گذشته برای هر نوار فیلم یک مقدار ثابت بود. بنابراین با زدن یک دکمه می توانید برای هر عکس حساسیت سنسور دوربین را تغییر دهید.

نوردهی در عکاسی

جزییات فنی نحوه محاسبه ISO پیچیده هستند و برای بسیاری از عکاسان کاربردی ندارند. اما آنچه مهم است، نحوه ارتباط مقادیر ISO با نوردهی و مقادیر نوردهی می باشد. همانند دیافراگم و سرعت شاتر، قصد ما مشخص کردن ISO با مقادیر EV است؛ زیرا می خواهیم هر سه متغیر تنظیم نوردهی به یک شیوه عمل کنند.

ISO مانند سرعت شاتر یک مقوله خطی است. حساسیت به نور فیلمی با ISO 200 نصف حساسیت به نور همان فیلم با ISO 400 می باشد. با دوبرابرشدن ISO، حساسیت نیز دوبرابر می شود و با نصف شدن ISO، حساسیت به نور نیز نصف می شود. به همین سادگی!

با این فرض که تمام موارد دیگر ثابت می باشند، اگر ISO دوربین خود را از ۴۰۰ به ۲۰۰ برسانید و یا رول فیلم با سرعت ۲۰۰ را به یک رول فیلم با سرعت ۴۰۰ تغییر دهید، منجر به -۱ EV تغییر نوردهی می شود؛ چون درواقع حساسیت سنسور یا فیلم به نور را نصف کرده اید. اگر ISO را از ۸۰۰ به ۱۶۰۰ تغییر دهید، منجر به دوبرابر شدن حساسیت می شوید یعنی +۱ EV.

حال بیاید درمورد اثرات منفی ISO صحبت کنیم. فیلم هایی که ISO بالاتری دارند، دانه ها (Grains) بیشتری داشتند که به دلیل بیشتر بودن تعداد فوتون ها بوده است. هرچه دانه ها بیشتر باشند، تصویر دانه دانه تر می شود. بسته به نوع عکس و فیلم، دانه دانه بودن فیلم می تواند باعث تأثیر مثبت ایجاد بافت و حس در تصویر شود. این مسئله ای است که هنگام فیلم گرفتن با آن مواجه می شوید که می توانید از آن در خلاقیت هنری خود بهره گیرید.

نوردهی در عکاسی

نوردهی در عکاسی
دو تصویر مشابه از شهر نیویورک با مقادیر نوردهی یکسان. عکس اول با ISO 200 و عکس دوم با ISO 400 گرفته شده است.

درمورد سنسورهای دیجیتال، هنگامی که ISO را تنظیم می کنیم، درواقع اندازه پیکسل را تغییر نمی دهیم بلکه از طریق افزایش ولتاژ سنسور، به صورت الکترونیکی حساسیت آن را افزایش می دهیم.

به یکی از اثرات منفی ISO بسیار بالا، نویز دیجیتال گفته می شود. هرچه ISO بالاتر باشد، نویز دیجیتال تصویر بیشتر می شود. تولیدکنندگان دوربین های عکاسی درحالی که همواره به دوربین های جدید ویژگی مگاپیکسل را اضافه می کنند، به طور پیوسته درحال تلاش در کاهش میزان نویز می باشند. درحالی که دانه های (Grains) فیلم موجب بهترشدن حس و بافت عکس می شوند، نویز سنسور هیچ گونه تأثیر هنری در یک عکس دیجیتال به وجود نمی آورد.

در دنیای دیجیتال سه نوع ISO وجود دارد: native (پایه)، amplified (تقویت یافته) و simulated (مصنوعی یا شبیه سازی شده). ISO پایه به تنظیماتی گفته می شود که برای افزایش ولتاژ سنسور نیازی به دوربین ندارد. ISO پایه دوربین معمولاً توسط سازنده در مشخصات دوربین منتشر نمی شود؛ اما با یک جستجوی سریع در اینترنت می توان ISO پایه دوربین موردنظر خود را مشاهده کنید. درمقابل، ISO تقویت یافته یا amplified به نوعی از ISO گفته می شود که نیاز به اضافه کردن ولتاژ به سنسور دارد. اینجاست که noise کم کم وارد تصویر شما می شود: هرچه ISO بالاتر برود، noise بیشتر می شود. و درنهایت، ISO مصنوعی یا simulated زمانی است که دوربین با استفاده از الگوریتم نرم افزار منجر به شبیه سازی حتی ISOهای زیادتر و کمتر می شود. حساسیت افزایش یافته چه به صورت ISO تقویت یافته باشد و چه به صورت ISO مصنوعی، شاهد افزایش نویز noise در تنظیمات ISO پایه خواهیم بود. و ISO از هرنوعی که باشد، مقدار آن همچنان با EV نسبت مستقیم دارد.

 

 تنظیم سه فاکتور برای رسیدن به EV موردنظر

 در سه مقاله قبلی، درمورد نحوه کنترل نور تابیده شده با یک قطعه فیلم یا سنسور دیجیتال از طریق تنظیمات داخل دوربین یعنی دیافراگم و سرعت شاتر صحبت کردیم. ما می توانیم حساسیت سنسور را از طریق تنظیم ISO روی دوربین ( و یا با انتخاب یک رول فیلم با ISO متفاوت) تغییر دهیم.

ما همچنین درمورد نحوه مقداردهی به این تنظیمات به صورت EV نیز صحبت کردیم و اینکه با دوبرابر کردن یا نصف کردن میزان نور (دیافراگم و سرعت شاتر) و با دوبرابر کردن یا نصف کردن حساسیت ISO، می توانیم EVها را کم یا زیاد کنیم.

به منظور حفظ نوردهی که به دنبال آن هستید، زمانی که نور بیشتری وارد دوربین می کنید یا حساسیت فیلم یا سنسور را افزایش می دهید، خواه این نوردهی مناسب باشد یا عمداً بیشتر یا کمتر از حد نیاز درنظر گرفته شده باشد، لازم است تا با تغییر سایر تنظیمات دوربین در جهت برعکس، نوردهی را جبران نمایید.

حال بیایید به صورت عملی با مشاهده چند سناریوی عکاسی تغییر هرکدام از این سه تنظیم را با یکدیگر بررسی کنیم.

نوردهی در عکاسی
دیافراگم باز در این تصویر، پس زمینه پرتره را مات کرده است.

 

 ۱) گرفتن عکس پرتره در فضای آزاد

فرض کنید در فضای آزاد زیر نور خورشید قرار دارید و می خواهید از یکی از دوستانتان عکس بگیرید. چند روز پیش از این، چند عکس از یک مدل با پس زمینه مات بسیار زیبایی دیده اید و می خواهید همین ویژگی را در عکس های خودتان ایجاد کنید. برای این کار، لازم است تا برای کم کردن عمق میدان، دیافراگم را تا جای ممکن باز کنید. وقتی دوربین را روی حالت Auto قرار می دهید، دوربین روی مقدار f/8 و سرعت ۱/۵۰۰ در ثانیه عکسبرداری می کند. برای ایجاد پس زمینه مات باید در حالت f/2.8 عکس گرفته شود. چون در فضای آزاد با نور خورشید قرار دارید، باید دوربین را در ISO پایه قرار دهید و نیازی به تنظیم آن نیست. حالا چند راه وجود دارد:

  • می توانیم دوربین را روی حالت ارجحیت دیافراگم قرار دهیم و بگذاریم خودش سرعت شاتر درست برای نوردهی مناسب را تعیین کند.
  • می توانیم از تنظیمات دستی استفاده کنیم. بنابراین حساب می کنیم که با تغییر f/8 به f/2.8، منجر به تغییر نوردهی به مقدار +۳ EV شده ایم چون دیافراگم را به اندازه ۳ استاپ باز کرده ایم (از f/8 به f/5.6 به f/4 به f/2.8) و درنتیجه نور بیشتری وارد دوربین شده است. برای جبران نوردهی به کمک سرعت شاتر لازم است تا مدت زمان بازبودن شاتر را سه استاپ کاهش دهیم. بنابراین، سرعت شاتر را از یک پانصدم به یک چهارهزارم ثانیه تغییر می دهیم (از ۱/۵۰۰ به ۱/۱۰۰۰ به ۱/۲۰۰۰ به ۱/۴۰۰۰).
نوردهی در عکاسی
در این تصویر که توسط یک هلیکوپتر برفراز رشته کوه هایی در آمریکا گرفته شده است، دیافراگم تنگ باعث افزایش عمق میدان و واضح افتادن دم هلیکوپتر و رشته کوه در عکس شده است.

 

 ۲) عکسبرداری از مناظر

فرض کنید می خواهید از دورنمای شهر یا رشته کوه های پوشیده از برف عکس بگیرید و دوستانتان هم می خواهند در پیش زمینه عکس قرار بگیرند. اگر از دوربین SLR استفاده کنیم، عکس های بهتری نسبت به دوربین موبایل می توانیم بگیریم. شما می خواهید دوستانتان به وضوح در عکس دیده شوند و درعین حال دورنمای شهر یا کوه ها نیز در حداکثر وضوح قرار بگیرند. دوربین تنظیمات f/4 و سرعت شاتر ۱/۱۰۰۰ در ثانیه با ISO پایه را پیشنهاد می کند. برای اینکه عکس دوستان در پیش زمینه در حداکثر وضوح قرار بگیرد و درعین حال پس زمینه عکس مات و مجموعه ای از اشکال غیرقابل تشخیص نباشد، عمق میدان باید افزایش یابد؛ f/16 می تواند مناسب باشد. راه های موجود عبارتند از:

  • می توانیم از حالت ارجحیت دیافراگم استفاده کنیم، تنظیمات را روی حالت f/16 قرار دهیم و می گذاریم دوربین بهترین مقدار سرعت شاتر را تعیین کند.
  • می توانیم از حالت دستی استفاده کنیم و روی f/16 تنظیم کنیم. در این حالت، اندازه دیافراگم به میزان ۴ استاپ باز شده است که حال باید با مقدار سرعت شاتر جبران شود. چرا نمی توانیم با مقدار ISO جبران نماییم؟ این کار در تئوری امکان پذیر است؛ اما اگر دوربین شما روی ISO پایه تنظیم شده باشد، احتمالاً نخواهید توانست میزان حساسیت ISO را تا چهار استاپ که در اینجا لازم است کم کنید. به همین دلیل باید با سرعت شاتر کمتر جبران شود. چهار استاپ از ۱/۱۰۰۰ یعنی ۱/۶۰ در ثانیه (از ۱/۱۰۰۰ به ۱/۵۰۰ ثانیه به ۱/۲۵۰ به ۱/۱۲۵ به ۱/۶۰).
نوردهی در عکاسی
سرعت زیاد شاتر باعث فریزشدن حرکت در تصویر شده است.

 

 ۳) عکاسی از سوژه درحال حرکت

کلید اصلی درگرفتن عکس های درحال حرکت و فریز کردن حرکت، سرعت شاتر بالا می باشد. به دلیل اینکه نور ممکن است تغییرات زیادی داشته باشد، این فرصت بسیار خوبی است که از حالت ارجحیت شاتر یا ارجحیت دیافراگم استفاده شود و بگذاریم خود دوربین مقدار EV در سرعت بالا را تعیین کند. در این مثال شاید بتوان از تغییر تنظیمات ISO هم استفاده کرد.

  • اگر از حالت ارجحیت شاتر استفاده کنید، می توانید سرعت شاتر را روی حالت بسیار سریع تنظیم کنید، برای مثال ۱/۱۰۰۰ در ثانیه. متوجه خواهید شد که دوربین برای جبران نوردهی، دیافراگم را تقریباً یا یه طور کامل باز می کند تا با افزایش سرعت شاتر، تا جایی که امکان دارد نور بیشتری وارد دوربین شود.
  • اگر از حالت ارجحیت دیافراگم استفاده شود، می توانید دیافراگم را تا جای ممکن باز کنید. دوربین برای جبران، بالاترین سرعت ممکن شاتر برای آن میزان نور را فراهم می کند.
  • خب حال فرض کنید امروز هوا ابری است و متوجه می شوید که در حالت ارجحیت شاتر (اگر دوربینتان دیجیتال باشد و بتوانید همان موقع عکس های گرفته شده را ببینید)، عکس های شما تاریک شده اند؛ با اینکه خود دوربین در بازترین وضعیت دیافراگم قرار داشته است. در حالت ارجحیت دیافراگم، عکس های شما مات به نظر می رسند زیرا سرعت شاتر به اندازه ای نیست که بتواند حرکت را فریز کند. باید چه کار کنید؟ در اینجا می توانید مقدار EV برای دیافراگم یا سرعت شاتر را از طریق بیشتر حساس کردن سنسور به نور افزایش دهید. بنابراین، مقدار ISO را به اندازه یک، دو یا چند EV بالا ببرید و ببینید آیا عکستان در وضعیت ارجحیت شاتر روشن تر یا در وضعیت ارجحیت دیافراگم واضح تر شده است یا نه. فقط باید مراقب باشید؛ چون بالارفتن بیش از اندازه ISO باعث ایجاد نویز در عکس می شود.
نوردهی در عکاسی
عکس دستی گرفته شده در نور کم در یکی از خیابان های شهر نیویورک. پس از قرار دادن دیافراگم روی f/1.8، برای اینکه از مات شدن دوربین در نور کم جلوگیری شود باید برای افزایش کافی سرعت شاتر، ISO را روی ۸۰۰ تنظیم کنیم.

 

 ۴) عکاسی دستی در نور کم

یکی از کارهایی که عکاسان رؤیای دستیابی به آن را دارند، توانایی گرفتن عکس در فضای تاریک مانند یک رستوران یا خیابان کم نور در شب بدون استفاده از فلاش یا سه پایه می باشد. در قدیم، شما برای این کار به یک حلقه فیلم پرسرعت (با ISO بالا) و یک لنز با دیافراگم بسیار باز نیاز داشتید. در عصر دیجیتال هنور هم به چنین لنزی نیاز دارید، البته مثل قبل نیست، چرا که عملکرد تصاویر دیجیتال با ISO بالا هر روز بهتر از روز قبل می شود. حال چنین عکسی چگونه گرفته می شود:

  • بسته به میزان تاریکی محیط، مقدار بازبودن دیافراگم و مدت گرفتن عکس می توانیم از ISO پایه شروع کنیم یا به اندازه یک یا دو EV آن را بالا ببریم. سپس قطر دیافراگم را تا حداکثر اندازه باز می کنیم و نوع سرعت شاتری که دوربین در وضعیت ارجحیت دیافراگم درنظر گرفته است را می بینیم. اگر برای ازبین بردن محوی ناشی از لرزش دوربین هنوز پایین است، مقدار ISO را بالاتر می بریم.

در تمام مثال های بالا ملاحظه کردید که تنظیمات دوربین را در استاپ های کامل یا فواصل EV تغییر دادیم. بسیاری از دوربین ها امکان انتخاب و تغییر تنظیمات نوردهی (ISO، دیافراگم، سرعت شاتر و جبران یا تغییر نوردهی) را در فواصل استاپ ۱/۲ یا حتی ۱/۳ فراهم می کنند. اگر محاسبات ریاضی برای شما مشکل است، پیشنهاد می کنیم برای راحت شدن محاسبات، تنظیمات دوربین خود را در فواصل یک یا ۱/۲ استاپی قرار دهید. اما اگر دقتی که فواصل یک سوم استاپی در نوردهی به همراه می آورند برایتان در اولویت قرار دارد، باید سختی محاسبات لازم برای جبران نوردهی را هم به جان بخرید.

 

 

نتیجه گیری

امیدواریم از سری مقاله های مربوط به عکاسی و نحوه تنظیم نوردهی دوربین استفاده برده باشید. یکی از اصلی ترین نکات در گرفتن عکس های دلخواه نه تنها اطلاع از فاکتورهای مختلف و تأثیر آنها بریکدیگر هنگام نوردهی یک تصویر می باشد، بلکه اطلاع از تأثیرات منفی تنظیم هرکدام از فاکتورها (عمق میدان، موشن بلور یا ماتی حرکت، نویز و غیره) نیز اهمیت دارد. همانگونه که در ابتدا گفته شد، عکاسی یک هنر است. همواره در تغییر تنظیمات دوربین خود باید خلاقانه عمل کنید تا با تنظیم نوردهی، عمق میدان، ماتی حرکت و غیره بتوانید به اهداف هنری خود دست یابید. پس عکاسی کنید، از آن لذت ببرید و عکس های عالی بگیرید!

 

 

 

منبع: bhphotovideo

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Instagram has returned invalid data.

ما را در اینستاگرام دنبال کنید